Wie ben ik?

31 januari 2017, geschreven door Charlotte Snel
Stijlboek

Voor een eenduidige uitstraling en manier van spreken is het belangrijk om een stijlboek speciaal voor tekst te hebben. Maar wat neem je daarin op? Begin met de identiteit van het bedrijf. 

De bedoeling van zo’n stijlboek is om alle richtlijnen vast te leggen die samen de tone of voice van het merk of de organisatie bepalen. Het is heel verleidelijk om dan in het eerste hoofdstuk over te gaan op een omschrijving van de doelgroep. Want die bestaat immers uit een bepaald soort mensen, die op een bepaalde manier praten en op een bepaalde manier aangesproken willen worden. Maar dan sla je een belangrijk stuk over. Namelijk: wie ben je zelf?

Identiteit

De identiteit en het gewenste imago van de organisatie – of de merkpersoonlijkheid – leggen de basis onder alle communicatie. Met andere woorden: wie je bent bepaalt hoe je praat. Pas daarna spelen factoren als de doelgroep, boodschap en doelstelling een rol. Die geven uiteindelijk kleur aan de teksten, die zorgen ervoor dat een commercial voor een nieuw product anders klinkt dat een brief om over een wijziging te informeren. Terwijl het wel in alles duidelijk is dat het om dezelfde afzender gaat: de stem is steeds hetzelfde, maar de toon verschilt.

Motivatie

Een identiteit van het bedrijf bestaat uit verschillende elementen. De geschiedenis speelt een rol, want die vertelt waar je vandaan komt en waarom je zo geworden bent. Verder zijn de drijfveren van belang: wat beweegt ons om te doen wat we doen? Veel organisaties hebben dit opgenomen in de visie en de missie, maar ook als die er niet zijn, moet het mogelijk zijn om in een paar zinnen te omschrijven wat de organisatie beweegt.

Eigenschappen

En heb je het bovenstaande duidelijk omschreven, dan kun je aan de slag met de bedrijfseigenschappen van het bedrijf of de merkwaarden. Vaak staan die al op papier – soms in hetzelfde stuk als de visie en de missie – dus dan is het enkel zaak de meest recente versie van het document te vinden en op een handige manier over te nemen. Maar heel vaak is er op dit gebied nog niets gedocumenteerd, neem dan de geschiedenis en de drijfveren als uitgangspunt.

Deskundig en serieus

Bedrijven hebben een karakter. En dat karakter beschrijf je door karaktereigenschappen te benoemen. Betrouwbaar, deskundig en serieus zouden eigenschappen van een bank kunnen zijn, terwijl slim, creatief en oplossingsgericht een jong designersbureau kan omschrijven. Als je weet waar de organisatie vandaan komt, wat je wilt bereiken en wat de medewerkers motiveert, is het niet moeilijk om in enkele termen de aard van het bedrijf bloot te leggen.

Introspectie

Om een stijlboek voor tekst te maken, begin je dus met een portie introspectie. Het eerste hoofdstuk gaat helemaal over wie je bent. Het is een forse exercitie, maar misschien wel de allerbelangrijkste. Het vormt immers het uitgangspunt van al je communicatie. Pas als je jezelf kent, kun je je doelgroep leren kennen. Daarover later meer.

Gerelateerd

Stijlboek
Blog: Stijlboek voor tekst. Waarom?
Case: Nespresso Taalbijbel